Nowy numer 47/2019 Archiwum

Wbrew przeciwnościom

Cisza. Pomimo napiętej atmosfery panującej w trakcie akcji gaśniczej płonącego kościoła pw. Świętych Piotra i Pawła było wyjątkowo cicho. Strażacy uwijali się, wykonując zadania, a mieszkańcy ze smutkiem w oczach, z bólem i bezradnością obserwowali ogień na dachu i wieży świątyni.

Neogotycki kościół oddano do użytku w 1889 roku, dokładnie 130 lat temu. Powstająca budowla wzbudza podziw i odzwierciedla umiejętności projektantów, budowniczych i ofiarodawców. Tworzenie za każdym razem napawa nadzieją.

Jak nici przędzy

W dziejach Lutola Suchego i jego mieszkańców tworzenie nieraz przeplatało się z destrukcją budzącą trwogę. Już sama nazwa Lutol Suchy (niem. Dürrlettel) wskazuje na okoliczności i warunki panujące w miejscowości. Staroniemieckie słowo „luit” oznaczało najprawdopodobniej ludzi, społeczność, naród. Dlatego można wyciągnąć wniosek, że wymieniana w dokumentach z XV wieku osada, posiadłość szlachecka, a później królewska, leżąca w pobliżu Wału Bukowieckiego, powstała na terenie, gdzie woda była dobrem deficytowym, w odróżnieniu do sąsiadującej wsi Lutol Mokry. Ze względu na ukształtowanie terenu mieszkańcy Lutola Suchego trudnili się przede wszystkim uprawą zboża, natomiast Lutola Mokrego rybołówstwem i myślistwem. Fragmenty archiwalnych zapisków informują, że w 1400 roku o „Suche Lutole” Agnieszka Komorowska sądziła się z Peczkiem Smolką. Natomiast w 1424 roku Małgorzata i Agnieszka z Lutola występowały o ojcowiznę w niezindentyfikowanym Myśledzewie i Łagowcu. W 1435 roku Nyza, córka zmarłego Macieja Koczeszewskiego, sprzedała sołectwo w Lutolu Suchym. Kolejna notatka opisuje przekazanie w 1545 roku przez Wawrzyńca Myszkowskiego 2183 florenów na wykup i przyłączenie Lutola Suchego razem z sołectwem do Międzyrzecza, natomiast w 1550 roku Mikołaj Myszkowski otrzymał nadanie tej wsi wraz z wójtostwem w dziedziczne władanie. W latach 1580–1583 Lutol Suchy zapisany jest jako posiadłość zamku międzyrzeckiego. Dokładni badacze dostrzegają pewne nieścisłości w dokumentach, ponieważ wynika z nich, że w 1580 roku dobrodziejką kościoła była pani Filipowska. Miejscowość należąca do dóbr królewskich została w 1796 roku, ze wszystkimi posiadłościami starostwa międzyrzeckiego, skonfiskowana przez Prusaków i odsprzedana ministrowi rządu pruskiego. Skrzętni urzędnicy zanotowali, że w 1837 roku w „Suchym Lutolku” było 67 domów, a około roku 1890 – 95, w tym 3 domy na stacji „drogi żelaznej”, zbudowanej w 1885 roku. W tym okresie we wsi znajdowała się agentura pocztowa, a grunty należące do osady obejmowały 1580 ha, z czego na rolę uprawną przypadało 1013 ha, na łąki 80 ha, a na lasy 362 hektary.

Siła tworzenia

Budowanie – pomimo ogromnego wysiłku i wielu pieniędzy – wskazuje na przyszłość. Zniszczenie i pożoga podcinają skrzydła, pokazując ograniczenia możliwości człowieka pomimo jego starań. Kilkaset lat historii Lutola Suchego to tysiące fascynujących biografii ludzi, którzy budowali domy, budynki gospodarcze, kościół, uprawiali ziemię. Jak podają źródła historyczne, nie brakowało przed wiekami sądowych sporów, natomiast wydarzenia ostatniej wojny światowej wiążą się z cierpieniem polskich robotników przymusowych i wypędzeniem ludności niemieckiej. Gorycz łączyła się ze słodyczą, tworzenie z destrukcją, a miłość z nienawiścią. Przerażająca cisza pożaru, ogień rozdmuchiwany przez porywy wiatru, smutek i bezradność to nie wszystko. Spalony kościół pośrodku wsi jest świadectwem destrukcyjnej i trudnej do opanowania siły ognia. Ale czy to ostatnie słowo? Cisza i skupienie towarzyszą również tworzeniu.

« 1 »
oceń artykuł Pobieranie..

Zobacz także

Ze względów bezpieczeństwa, kiedy korzystasz z możliwości napisania komentarza lub dodania intencji, w logach systemowych zapisuje się Twoje IP. Mają do niego dostęp wyłącznie uprawnieni administratorzy systemu. Administratorem Twoich danych jest Instytut Gość Media, z siedzibą w Katowicach 40-042, ul. Wita Stwosza 11. Szanujemy Twoje dane i chronimy je. Szczegółowe informacje na ten temat oraz i prawa, jakie Ci przysługują, opisaliśmy w Polityce prywatności.

Zamieszczone przez internautów komentarze są prywatnymi opiniami ich autorów i nie odzwierciedlają poglądów redakcji

Polecane filmy

Zapisane na później

Pobieranie listy

Reklama